Strona głównaWymagania IPRMateriał siewny, sadzeniowy i odmiany › owies
Materiał siewny, sadzeniowy i odmiany

Materiał siewny i odmiany w IPR – owies

Sprawdź, jakie wymagania dotyczą materiału siewnego lub sadzeniowego i doboru odmiany w tej metodyce.

Stan opracowania: 21.08.2026Źródło: zatwierdzona metodyka IPR
β
Dział w fazie testów

To opracowanie ma ułatwiać pracę z metodykami IPR, ale nie zastępuje dokumentu źródłowego. Przed podjęciem decyzji zweryfikuj informację z aktualną metodyką zatwierdzoną przez PIORiN. Metodyki można pobrać na stronie PIORiN →

Jeżeli zauważysz rozbieżność, napisz: kontakt@agrokontrola.pl.

W skrócie

Dobór odmian wskazanych przez COBORU. Stosowanie co najmniej kwalifikowanego materiału siewnego, zaprawionego zgodnie ze standardem ESTA lub standardem równoważnym w odpowiedniej normie.

1

Co jest wymagane obligatoryjnie?

Brzmienie punktu lub punktów z listy obligatoryjnych czynności i zabiegów.

2
Wymaganie obligatoryjne

Dobór odmian wskazanych przez COBORU (patrz rozdz. 4)

3
Wymaganie obligatoryjne

Stosowanie co najmniej kwalifikowanego materiału siewnego, zaprawionego zgodnie ze standardem ESTA lub standardem równoważnym w odpowiedniej normie (rozdz. 5.2.)*

Przypis z listy obligatoryjnej:

dla zasiewów w 2026 roku dopuszcza się wykorzystanie kwalifikowanego materiału siewnego zaprawionego w sposób inny niż zgodny ze standardem ESTA lub standardem równoważnym.

Pamiętaj o dokumentach. Jeżeli metodyka wymaga określonego materiału siewnego, sadzeniowego, zaprawienia albo cech odmiany, powinno to wynikać również z dokumentacji gospodarstwa – m.in. wpisów w notatniku oraz dokumentów zakupu, etykiet lub paszportów roślin, jeżeli są wymagane dla danej uprawy. Jeżeli wybór odmiany wymaga uzasadnienia, najlepiej zapisać je wprost w notatniku.

Dobór odmiany – ważne wyjaśnienie COBORU

Nie trzeba ograniczać wyboru wyłącznie do wojewódzkiej Listy Odmian Zalecanych (LOZ). COBORU wskazuje LOZ jako pierwszy wybór, ale rekomenduje do IPR także pozostałe odmiany wpisane do Krajowego Rejestru (KR) oraz odmiany z CCA, które przeszły badania rozpoznawcze w Polsce, uzyskały korzystną ocenę wartości gospodarczej i zostały przyjęte do badań PDO.

Dopuszczalne są również inne odmiany z CCA, jednak COBORU określa je jako dopuszczalne, ale nierekomendowane. Przy takim wyborze producent powinien uzasadnić zastosowanie odmiany zgodnie z celami IPR. Najlepiej, aby krótkie uzasadnienie znalazło się również w notatniku IPR.

Praktycznie: wybór odmiany z LOZ albo KR daje czytelną podstawę do wykazania prawidłowego doboru odmiany. Jeżeli wybierasz inną odmianę z CCA, zapisz dlaczego została wybrana, np. ze względu na przydatność do lokalnych warunków, zdrowotność, cechy użytkowe lub wyniki własnych doświadczeń. Zawsze sprawdź jednak dodatkowe wymagania konkretnej metodyki – może ona wymagać np. określonej odporności lub tolerancji na choroby, dostosowania do rejonu albo innej cechy.

Dobór odmian do IPR – oficjalne wyjaśnienie COBORU →

2

Co dokładnie mówi metodyka?

Fragmenty źródłowe powiązane z tym wymaganiem. Kliknij, aby rozwinąć pełne brzmienie.

Rozdział 4 – DOBÓR ODMIAN OWSA W INTEGROWANEJ PRODUKCJIPokaż treść
4. DOBÓR ODMIAN OWSA W INTEGROWANEJ PRODUKCJI W uprawie spotykane są dwa gatunki owsa: owies zwyczajny (A. sativa) i owies nagoziarnisty (A. nuda). Występują one zarówno w formie jarej jak i ozimej. Ponadto, rejestracji podlegają również odmiany owsa szorstkiego (A. strigosa). Owies ma małe wymagania glebowe i cieplne. Należy tu wymienić dużą tolerancję na niskie pH gleby, co umożliwia uprawę na glebach kwaśnych i obojętnych, zasobnych w niezbędne składniki pokarmowe, jednak jego wymagania wodne są większe w porównaniu do innych zbóż. Dobrze rozwinięty system korzeniowy pozwala na wykorzystanie składników pokarmowych ze związków trudno dostępnych. Jednym z ważnych czynników determinujących wysokość uzyskiwanych plonów jest optymalny termin siewu. Rośliny najlepiej wykorzystują wówczas zapasy wody zimowej zgromadzonej w glebie, co daje dobre ukorzenienie oraz większą odporność na wyleganie i większą liczbę kłosków w wiesze. Istotna jest także ilość wysiewu na jednostce powierzchni. Odpowiedni dobór odmian, oraz stosowanie kwalifikowanego materiału siewnego może decydować o powodzeniu uprawy, a także pozwolić na ograniczenie nakładów na produkcję. Badania prowadzone w ramach Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego (PDO) umożliwiają ocenę plonowania oraz wartości gospodarczej dostępnych odmian. Warunki prowadzenia doświadczeń są zbliżone do wymogów stawianych przez rolnictwo integrowane, a uzyskane dla poszczególnych odmian wyniki zdecydowanie mogą stanowić cenną informację dla rolników chcących gospodarować w tym systemie. Zastosowana odmiana musi być wpisana do Krajowego Rejestru lub Wspólnotowego Katalogu Odmian lub rejestru innego państwa członkowskiego lub rejestru państwa stowarzyszonego (pod warunkiem uzasadnienia wyboru danej odmiany zgodnie z IP). Podstawową zasadą jest stosowanie materiału siewnego co najmniej kategorii kwalifikowany. Szczegółowe zasady doboru odmian w integrowanej produkcji roślin są publikowane na dedykowanej stronie COBORU. Szczegółowe informacje na temat doboru odmian rekomendowanych do IP przez COBORU można znaleźć w wykazie na stronie: coboru.gov.pl/pdo/ipr.

Źródło

Metodyka IP owsa - zatwierdzona wrzesień 2025

Zatwierdzone metodyki IP na stronie PIORiN →

Sprawdź także dla tej uprawy